Είδαμε το «Ο Θάνατος και η Κόρη» του Ariel Dorfman στο θέατρο Αθηνών
Υπάρχουν τραύματα που δεν κλείνουν με το πέρασμα του χρόνου ακόμα κι όταν η ζωή μοιάζει να επανέρχεται σε μια κανονικότητα. Και τα τραύματα αυτά δεν μας επιτρέπουν να είμαστε πραγματικά ελεύθεροι αν δεν τα αντιμετωπίσουμε κατά πρόσωπο, αν δεν κοινωνήσουμε την αλήθεια τους, αφήνοντας να μας οδηγήσουν στην θεραπεία.
Το πολιτικό και ψυχολογικό θρίλερ του Ariel Dorfman γράφτηκε το 1990, το 1992 τιμήθηκε με το βραβείο Olivier ως το καλύτερο νέο θεατρικό έργο κι έγινε ταινία την ίδια χρονιά από τον Ρομάν Πολάνσκι.
Είναι γνωστό ότι η κτηνωδία συνδέεται άμεσα με τις δικτατορίες σε όλα τα μήκη και τα πλάτη του πλανήτη μας.
Εδώ βρισκόμαστε στη Χιλή λίγο καιρό μετά την "αποκατάσταση" της Δημοκρατίας.
Σ' ένα απομονωμένο σπίτι ζουν ο Χεράρδο Εσκομπάρ με την σύζυγό του Παουλίνα Σάλας. Η Παουλίνα ως πολιτική κρατούμενη κατά την χούντα, υπήρξε θύμα αυτής της κτηνωδίας και οι πληγές της 15 χρόνια μετά, παραμένουν ενεργές στον ψυχισμό της δυσκολεύοντας τη ζωή της και τη σχέση με τον σύζυγό της. Ο σύζυγος βρίσκεται σε μια κρίσιμη καμπή της πολιτικής του καριέρας και θέλει να αφήσει πίσω το παρελθόν. Όμως η εμφάνιση ενός απρόσκλητου επισκέπτη θα φέρει την μοιραία ανατροπή και θα οδηγήσει τους ήρωες σ' ένα είδος κάθαρσης περνώντας τους μέσα από μια σκληρή αναμέτρηση με τις σκοτεινές πλευρές του εαυτού τους, με την αντιμετώπιση κατά πρόσωπο της αλήθειας και μ'ένα βαθύ ηθικό δίλημμα σε σχέση με την επιλογή ανάμεσα στη δίκη ή την αυτοδικία.
Γιατί η δημοκρατία δεν υλοποιείται μόνο από την αλλαγή του πολιτεύματος. Είναι αναγκαία η επούλωση και η αποκατάσταση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας.
"Θα τον δικάσουμε αυτόν το γιατρό. Εσύ κι εγώ. Εδώ μέσα. Σήμερα. Ή μήπως θα πρέπει να περιμένουμε να τον δικάσει η περίφημη επιτροπή σου;"
Ο ρόλος του Αιμίλιου Χειλάκη ως Χεράρδο Εσκομπάρ είναι ένας ρόλος έντονων διλημμάτων. Ο Χεράρδο βρίσκεται μετέωρος ανάμεσα στην ανάγκη να πιστέψει τη γυναίκα του και να συνεργαστεί μαζί της στην αυτοδικία και στο να περιμένει να αποδωθεί δικαιοσύνη με τις νόμιμες διαδικασίες. Ο Χειλάκης προσεγγίζοντας ακριβώς την ψυχολογική κατάσταση του Χεράρδο, δίνει μια πολυεπίπεδη και βαθιά ερμηνεία εκφράζοντας ανάγλυφα και με πλήρη διαφάνεια όλα τα στάδια, από το αρχικό σοκ του ξαφνιάσματος μέχρι την αποδοχή και τη συμμετοχή.
Ο Αιμίλιος Χειλάκης είναι ένας ηθοποιός με ισχυρή σκηνική παρουσία και τεράστιες ερμηνευτικές δυνατότητες. Ως Χεράρδο, γίνεται εκπληκτικά εκφραστικός και χειμαρρώδης, και μας παραδίδει το ρόλο με απίστευτες ερμηνευτικές λεπτομέρειες. Κάθε δευτερόλεπτο του πάνω στη σκηνή γίνεται μια αυτοτελής ερμηνεία. Η σωματικότητα και η πλαστικότητα των κινήσεων συνοδεύεται από την βαθιά εκφραστική φωνή του. Τα διλήμματα και όλα τα ψυχολογικά στάδια που διανύει, φαίνονται όχι μόνο στο πρόσωπο. Περνούν από το σώμα σαν δυνατά ερμηνευτικά ρεύματα.
Η Αθηνά Μαξίμου είναι η Παουλίνα. Μια γυναίκα τραυματισμένη στο σώμα και την ψυχή. Ένας ρόλος που απαιτεί μεγάλη ψυχική δύναμη, τεράστιο εστιασμό και μια ερμηνεία στην οποία η Μαξίμου ανταποκρίνεται με συγκλονιστικό τρόπο. Δημιουργεί μια σωματικότητα που δεν ανήκει σε έναν υγιή άνθρωπο. Με κινήσεις νευρικές και σπασμωδικές, με φωνή που κλείνει μέσα της τον σπαραγμό της και με βλέμμα που είναι άδειο από τα συνήθη συναισθήματα ενός φυσιολογικού ανθρώπου, γίνεται η κακοποίηση υλοποιημένη σε γυναίκα. Μια ερμηνεία που καθηλώνει με την εσωτερική της ένταση και το βαρύ συναισθηματικό φορτίο που φέρει.
Αντώνης Μυριαγκός: Ο πυροδότης. Ένας ρόλος που θέλει μεγάλη εσωτερικότητα και ο Μυριαγκός την διαθέτει. Ο γιατρός Ρομπέρτο Μιράντα είναι ένα πρόσωπο που δεν αφήνει να γίνει ξεκάθαρο αν είναι αθώος ή ένοχος. Επίσης εδώ απαιτείται μεγάλη έμφαση στις ερμηνευτικές λεπτομέρειες και στην εσωτερική ένταση που δεν είναι ξεκάθαρα εμφανής. Η επιτυχημένη ερμηνεία του έγκειται σε αυτό. Εκεί που σου δίνει καθαρά την ενοχή του, στο επόμενο δευτερόλεπτο την ανατρέπει. Ερμηνεία συμπαγής, με εσωτερικά δομημένο ρυθμό και υποδόρια ένταση.
Τρεις δυνατές ερμηνείες, τρεις ηθοποιοί που έχουν χτίσει μεταξύ τους μια σκηνική χημεία εντυπωσιακή.
Τρεις διαφορετικές εκδοχές μιας σκληρής πραγματικότητας.
Η άρτια μετάφραση του Χρήστου Καρχαδάκη, η πρωτότυπη μουσική του Χρήστου Καμαρωτού και ο υπέροχος Σούμπερτ συμπληρώνουν το σκηνικό τοπίο.
Η σκηνοθεσία των Μανώλη Δούνια κι Αιμίλιου Χειλάκη χτίζει μια ατμόσφαιρα βαριά, σχεδόν ασφυκτική, έντονα φορτισμένη, με ρυθμούς που κόβουν την ανάσα και κάνουν τον θεατή να παρακολουθεί με αγωνία μέχρι το τέλος. Προβάλλει δυναμικά τα ηθικά διλήμματα του έργου καλώντας τους θεατές να συμμετέχουν, να σκεφτούν, να αναγκαστούν να πάρουν θέση. Γιατί αυτό είναι το θέατρο. Μια συν-δημιουργία που σε παίρνει μέσα της και σε μετακινεί.
Τα λιτά σκηνικά της Αθανασίας Σμαραγδή δηλώνουν τα συναισθηματικά ελλείμματα των πληγωμένων ανθρώπων και οι διαφάνειες με τις σκιές τους παίζουν αμφίσημα παιχνίδια με την αλήθεια. Πού βρίσκεται άραγε αυτή η αλήθεια;
Την απάντηση τη δίνει ο συγγραφέας διά στόματος Χεράρδο-Χειλάκη:
"Μια νεόκοπη κι εύθραυστη δημοκρατία κατά την ταπεινή μου άποψη οφείλει να κάνει δύο πράγματα. Να ξαναβυθιστεί στο σκοτάδι που έζησε, να κοιτάξει κατάματα τον τρόμο και τη λύπη και μετά να αναδυθεί στο φως, στον ορίζοντα της ελπίδας."
https://www.ticketmaster.gr/o-thanatos-kai-h-korh_sen_2008028.html

